Соңғы апталарда геосаяси кеңістікте Ресейдің ішкі және сыртқы саясатына қатысты түрлі болжамдар күшейе түсті, деп хабарлайды Aristocrat.biz. Әсіресе әлеуметтік желілерді шектеу, ықтимал мобилизация және жаңа әскери бағыттар жөніндегі пікірлер халықаралық сарапшылардың назарын аударып отыр. Бұл мәселеге Украина басшылығы да алаңдаушылық білдіріп, бірқатар маңызды сигналдар жария етті.
Ішкі тұрақсыздық қаупі
Ресейде әлеуметтік желілерді шектеу тек ақпараттық кеңістікті бақылау үшін ғана емес, ықтимал ішкі толқулардың алдын алу құралы ретінде де қарастырылып отыр. Қазіргі жағдайда қоғамдағы наразылықтың артуы бірнеше факторға байланысты болуы мүмкін. Соның ішінде ең маңыздысы — жаппай мобилизация қаупі.
Егер мобилизация тек шалғай өңірлерді емес, Мәскеу мен Санкт-Петербург сияқты ірі мегаполистерді қамтыса, бұл ел ішіндегі әлеуметтік-саяси ахуалды күрт өзгертуі ықтимал. Ірі қалалардағы халықтың реакциясы әрдайым айқын әрі тез байқалады, сондықтан билік үшін бұл үлкен тәуекел.
Мобилизацияның ықтимал мақсаттары
Сарапшылардың пікірінше, жаппай мобилизацияның артында екі негізгі сценарий жатуы мүмкін.
Біріншісі — Украинаға қарсы жаңа, кең ауқымды әскери шабуыл ұйымдастыру. Бұл сценарий соғыстың қарқындылығын арттырып, майдан шебіндегі жағдайды түбегейлі өзгертуге бағытталуы ықтимал.
Екінші нұсқа — «Б жоспары» деп шартты түрде аталып жүрген бағыт. Бұл жағдайда Ресей негізгі майданмен қатар, басқа өңірлерде шағын немесе орта көлемдегі әскери операцияларды бастауы мүмкін. Мұндай қадам қарсы тараптың ресурстарын шашыратып, стратегиялық қысым жасауды көздейді.
Қауіп қай бағыттан төнуі мүмкін?
Әскери-саяси талдаулар Балтық аймағындағы елдердің осал тұстарын жиі атап өтеді. Географиялық тұрғыдан шағын әрі әскери ресурстары шектеулі мемлекеттер ықтимал қысым нүктесіне айналуы мүмкін. Сонымен қатар, гибридті соғыс элементтері — кибершабуылдар, ақпараттық операциялар және шекаралық арандатулар да қатар жүруі ғажап емес.
Беларусь факторы
Аймақтағы тағы бір маңызды ойыншы — Беларусь. Соңғы деректер Минсктің Украина шекарасына жақын инфрақұрылымды күшейтіп жатқанын көрсетеді. Бұл елдің соғысқа тікелей немесе жанама түрде тартылу ықтималдығын арттырады.
Беларусьтің қатысуы қақтығыстың географиясын кеңейтіп қана қоймай, Украина үшін қосымша әскери қысым туғызуы мүмкін. Сонымен бірге бұл жағдай Еуропадағы қауіпсіздік архитектурасына да әсер етпей қоймайды.
Үш ықтимал сценарий
Қазіргі таңда Кремль алдында бірнеше стратегиялық таңдау бар екені байқалады:
соғысты қазіргі қарқынмен жалғастыру;
белгілі бір келіссөздер арқылы қақтығысты уақытша тоқтату;
немесе НАТО елдеріне қарсы гибридті қысымды күшейту.
Бұл сценарийлердің әрқайсысы тек Украина үшін емес, бүкіл өңір үшін маңызды салдарға әкеледі.
Түйін:
Қазіргі жағдай — тек әскери қақтығыс емес, сонымен қатар ақпараттық, саяси және психологиялық текетірес кезеңі. Әлеуметтік желілерді шектеу, мобилизация және жаңа бағыттар туралы сөздердің көбеюі — үлкен өзгерістердің алдында тұрғанын аңғартатын белгілер.
Ал «Б жоспарының» нақты қандай болатыны әзірге белгісіз. Бірақ бір нәрсе анық: кез келген сценарий халықаралық қауымдастықтың назарында болады және оның салдары аймақтық тұрақтылыққа тікелей әсер етеді.
