АҚШ президенті Дональд Трамп Иранға қарсы басталған әскери операцияға байланысты ауқымды мәлімдеме жасап, соғыс қимылдарының мерзімі мен мақсатына қатысты пікір білдірді. Бұл туралы Reuters агенттігіне сілтеме жасаған Aristocrat.biz. хабарлады.
Операция мерзімі өзгеруі мүмкін
Трамптың айтуынша, АҚШ пен Израиль бірлесіп сенбі күні бастаған әскери операция бастапқыда 4–5 аптаға жоспарланған. Алайда қазіргі жағдайға байланысты қақтығыс одан да ұзаққа созылуы ықтимал.
Президенттің сөзінше, әскери әрекеттер «жоспардан озып» жүргізіліп жатыр. Дегенмен ол нақты мерзім атаудан бас тартып, «қанша уақыт қажет болса, сонша уақыт жалғасады» деп мәлімдеді.
Сонымен қатар Ақ үй басшысы операцияның мақсаты Ирандағы билікті ауыстыру емес екенін атап өтті. Негізгі міндет — Тегеранның ядролық қару жасауына жол бермеу және алыс қашықтыққа ұшатын баллистикалық зымыран бағдарламасын тоқтату.
Өз кезегінде Иран тарапы ядролық қару жасау ниеті жоқ екенін бірнеше рет мәлімдеген.
«Шексіз ресурстар» туралы мәлімдеме
Трамп АҚШ-тың әскери әлеуетіне тоқталып, елдің «оқ-дәрі қоры шексізге жуық» екенін айтты. Оның сөзінше, мұндай мүмкіндік әскери операцияны қажет болғанша жалғастыруға жағдай жасайды.
Испанияға бағытталған сын
Қақтығыс аясында Трамп Испания билігін де сынға алды. Оның айтуынша, АҚШ Испаниямен сауда қатынасын толық тоқтатуы мүмкін. Бұған Испания премьер-министрі **Педро Санчес**тің Иранға қарсы операция үшін әскери базаларды пайдалануға рұқсат бермеуі себеп болған.
Трамп тіпті қажет болған жағдайда АҚШ күштері базаларды рұқсатсыз да пайдалана алатынын айтып, Испанияны «қорқынышты ел» деп атады.
Қақтығыс салдары және Ормуз бұғазы
АҚШ тарапының мәліметінше, әскери науқан барысында Иранның жоғары лауазымды өкілдері жойылып, кемінде 10 әскери кеме суға батырылған және мыңнан астам нысанға соққы жасалған.
Жауап ретінде Иран көршілес елдерге зымыран және дрон шабуылдарын жасап, сондай-ақ Ормуз бұғазы арқылы кемелер қозғалысын шектеген. Бұл бұғаз — әлемдік мұнай саудасының маңызды дәлізі саналады.
Соғыс қанша уақытқа созылады?
Сарапшылардың пікірінше, егер тараптар келіссөз үстеліне отырмаса, қақтығыс аймақтық тұрақсыздықты күшейтіп, жаһандық экономикаға әсер етуі мүмкін. Әсіресе мұнай бағасының өсуі Орталық Азия елдеріне, соның ішінде Қазақстанға да ықпал етуі ықтимал.
Қазіргі таңда АҚШ пен Иран арасындағы жағдай шиеленісе түскенімен, нақты соғыс мерзімі белгісіз күйінде қалып отыр.